ကခ်င္ ထမင္း ဟင္း စားရေအာင္

 

ေန႔စဥ္ စားေသာက္ေနျဖစ္တဲ့ အိမ္ထမင္း အိမ္ဟင္းေတြ၊ အလြယ္စား အဆာေျပအစားအစာေတြကို ၿငီးေငြ႕ေနသူေတြအတြက္ ဒီတပတ္ေတာ့ တိုင္းရင္းသား ႐ိုးရာစာေလးေတြဘက္ လွည့္ဦးမယ္လို႔ ေတြးၿပီး ကခ်င္႐ိုးရာ အစားအစာေတြ နာမည္ႀကီးတဲ့ ကန္ေတာ္ႀကီးဥယ်ာဥ္ဝင္းထဲက “မလိခူး” ကခ်င္႐ိုးရာ စားေသာက္ဆိုင္ကို သြားျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။


(ဓာတ္ပုံမ်ား - စုိင္းေဇာ္ / ဧရာ၀တီ)

ဆိုင္က ကန္ေရျပင္ကို ေမးတင္ထားရင္း သစ္သားခင္းၾကမ္းျပင္နဲ႔ အမိုးသာပါၿပီး အကာအရံ အဆီး အတားမရွိတဲ့အတြက္ ကန္ေရျပင္ကို ျဖတ္တိုက္လာတဲ့ ေလျပည္ေလညင္း ကိုလည္း တဝႀကီး ခံစားရပါတယ္။

ဟင္းပြဲေတြမွာဖို႔ စဥ္းစားၾကတဲ့ အခါမွာေတာ့ ထူးျခားၿပီး အျမင္စိမ္းေနတဲ့ အေခၚအေဝၚေတြနဲ႔ စံုလင္လွတဲ့ ကခ်င္ဟင္းလ်ာအမည္ေတြကို ၾကည့္ၿပီး ဘယ္ဟင္းလ်ာကို မွာၾကရမယ္ဆိုတာ အလြယ္ မဆံုးျဖတ္ ႏိုင္ေအာင္ပါပဲ။

ေနာက္ဆံုးေတာ့ တပြဲခ်င္းစားလို႔ရတဲ့ ဗန္းေမာ္ မွ်စ္ခ်ဥ္ေခါက္ဆြဲလို စားဖြယ္ေတြကိုမမွာေတာ့ဘဲ ကခ်င္ ထမင္းနယ္ (Shat Jam) နဲ႔တြဲဖက္စားသံုးဖို႔ ကခ်င္ဟင္းလ်ာေတြကိုပဲ မွာျဖစ္ပါတယ္။

အစားအစာေတြရဲ႕အရသာအေၾကာင္း မေျပာ ခင္ ဆိုင္ရဲ႕အမည္ “မလိခူး” ရဲ႕ ျမန္မာအဓိပၸာယ္ကို ေျပာခ်င္ ပါတယ္။ မလိခူးဆိုတာ ျမန္မာလိုေတာ့ ဧရာဝတီျမစ္ရဲ႕ စတင္ရာ ျမစ္ဖ်ားခံရာ ေနရာဆိုၿပီး အဓိပၸာယ္ရ တယ္လို႔ ဆိုင္ရွင္ျဖစ္သူ ကခ်င္အမ်ိဳးသမီး ေဒၚလုဘူက ဆိုပါတယ္။

မွာယူလိုက္တဲ့ဟင္းပြဲေတြ စားပြဲေပၚေရာက္လာ တဲ့ အခါမွာေတာ့ ကခ်င္ဟင္းေတြရဲ႕ တမူထူးျခားတဲ့ ဟင္းခတ္ အေမႊး အႀကိဳင္ရနံ႔ေတြက သင္းသင္း ပ်ံ႕ပ်ံ႕ ဆြဲေဆာင္ပါေတာ့တယ္။ ငါး ကခ်င္ခ်က္က ေတာ့ ငါးၾကင္းသားကို ဖက္ဖယ္ရြက္၊ မဂရန္႔ အေခါက္၊ မက္ခါေစ့၊ ပင္စိမ္း၊ ရွမ္းနံနံ၊ ခ်င္း၊ ၾကက္သြန္၊ င႐ုတ္သီး စိမ္းတို႔နဲ႔ လံုးခ်က္ခ်က္ ထားတာလို႔ သိရပါတယ္။ ဆီကေလးပါတယ္ ဆို႐ံုမွ်သာ ျဖစ္ၿပီး မထည့္ခ်င္ရင္လည္း ရတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

ဝက္ခ်ဥ္ ေစာ္ကားသီး ဟင္းကလည္း ဝက္သားကို ခုနက အေမႊးအႀကိဳင္ေတြနဲ႔ပဲ ခ်က္ထားတာျဖစ္ၿပီး ခ်ဥ္ေစာ္ ကားသီးရဲ႕ အခ်ဥ္ဓာတ္ေလးေၾကာင့္ အအီလည္း ေျပေစပါတယ္။ ငါးက်ည္းေျခာက္ေထာင္းက လည္း ငါးက်ည္း ေျခာက္ရဲ႕ နဂိုအခ်ိဳအရသာမွာ ကခ်င္ ဟင္းခတ္ အေမႊးအႀကိဳင္ပစၥည္းေတြ အပါအဝင္ င႐ုတ္သီးစိမ္းရဲ႕ အစပ္ အရသာေလးပါ ပါဝင္တာ ေၾကာင့္ အရသာ ပိုၿပီးျပည့္စံုေနပါတယ္။ ထူးျခားၿပီး လွ်ာထဲစြဲသြားေစတဲ့ အသီး အရြက္ ဟင္းလ်ာတခြက္ ကေတာ့ ေဂၚရခါးသီးသုပ္ပါပဲ။ ေဂၚရခါးသီးကို အစိမ္းလိုက္ အမွ်င္အေခ်ာင္းေလးေတြ ရေအာင္ျခစ္ ၿပီး ၾကက္သြန္နီ၊ ပဲပုပ္၊ သံပရာသီး၊ ပါးပါးလွီးထားတဲ့ င႐ုတ္သီးစိမ္းေလးေတြနဲ႔ စပ္စပ္ခ်ဥ္ခ်ဥ္ အရသာေလး ျဖစ္ေအာင္ သုပ္ထားတာပါ။

အစပ္အရသာ ကဲတဲ့ ဟင္းေတြအၿပီးမွာေတာ့ ၾကက္ဥမိႈကပ္ေၾကာ္လို အဆိမ့္အရသာ သက္သက္ ဟင္းအေၾကာင္းလည္း ေျပာခ်င္ပါေသးတယ္။ ကခ်င္ျပည္နယ္ကရတဲ့ သစ္ပင္ေတြ မွာ သဘာဝအတိုင္း ကပ္ၿပီး ေပါက္တဲ့ မိႈတမ်ိဳးကို ၾကက္ဥ၊ ၾကက္သြန္ၿမိတ္တို႔နဲ႔ ေရာၿပီး ေၾကာ္ထားတဲ့ ဟင္းလ်ာက ေစာေစာက ဟင္းေတြ ရဲ႕ အစပ္အရသာကို ေျပေစပါတယ္။ အရည္ေသာက္ ဟင္းလ်ာျဖစ္တဲ့ ပိန္းဥ ေတာင္ယာ ပဲဟင္းခ်ိဳကလည္း မုန္ညင္းစိမ္း၊ ပိန္းဥနဲ႔ ပဲလံုးကေလးေတြရဲ႕ အဆိမ့္ အရသာနဲ႔ လတ္ဆတ္ ခ်ိဳၿမိန္ေနပါတယ္။ ၁၉၉၉ ခုႏွစ္မွာ မလိခူး ကခ်င္႐ိုးရာ စားေသာက္ဆိုင္ကို ရန္ကုန္၊ ေျမနီကုန္းမွာ စတင္ ဖြင့္လွစ္ခဲ့ၿပီး ဗန္းေမာ္ မွ်စ္ခ်ဥ္ေခါက္ဆြဲနဲ႔ ကခ်င္ ထမင္းနယ္ (Shat Jam) တို႔ဟာ နာမည္ရခဲ့တယ္လို႔ သိရပါတယ္။ ရန္ကုန္ကို ဇာတိ ဗန္းေမာ္ကေန ၁၉၈၀ ျပည့္ႏွစ္ေလာက္မွာ ေရာက္ရွိခဲ့ၿပီးေနာက္ပိုင္းမွာ က်န္းမာေရးနဲ႔ ညီၫြတ္တဲ့ မိမိတို႔ရဲ႕ ႐ိုးရာအစားအေသာက္ကို ထင္ရွား လူသိမ်ားေစလိုတဲ့ဆႏၵနဲ႔ ဆိုင္ဖြင့္ဖို႔ စိတ္ကူးရခဲ့တာ ျဖစ္တယ္လို႔ ဆိုင္ရွင္ ေဒၚလုဘူက ေျပာပါတယ္။

ကခ်င္ဟင္းလ်ာေတြမွာပါတဲ့ အေမႊးအႀကိဳင္ ပစၥည္းေတြကလည္း တမ်ိဳးစီအလိုက္ ေဆးဖက္ဝင္ တာကို သိရပါတယ္။ မဂရန္႔အေခါက္က စီပိုး ကုသ ရာမွာ အသံုးဝင္ပါတယ္တဲ့။ ဖက္ဖယ္ရြက္က အစာေၾကညက္ မႈကိုအားေပးၿပီး ပင္စိမ္းက ေလနဲ႔ သလိပ္ ကို ႏိုင္လို႔ အစာမေၾကျခင္းနဲ႔ ေခ်ာင္းဆိုးျခင္းေတြ အတြက္ ေကာင္းပါသတဲ့။ ခ်ဥ္ေစာ္ကားသီးကေတာ့ ေသြးတိုး၊ အဆစ္အျမစ္နဲ႔ ႏွလံုးအတြက္ေကာင္းၿပီး အဆီက်ေစ တယ္လို႔ သိရပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ အျခားက်န္ရွိေသးတဲ့ အေမႊးအႀကိဳင္ေတြ၊ သစ္ဥ သစ္ျမစ္ေတြ ကလည္း တမ်ိဳးစီ ေဆးဖက္ဝင္ၾကေသးတယ္လို႔လည္း သိရပါတယ္။

ကခ်င္ ထမင္းဟင္းေတြနဲ႔ တြဲဖက္ညီလွတဲ့ ငခ်ိတ္ ေကာက္ညႇင္းနဲ႔ခ်က္ထားတဲ့ ကခ်င္ေခါင္ရည္ စာ့ပီ (Tsa-pi) ကလည္း လတ္ဆတ္တဲ့ေကာက္ညႇင္းရနံ႔ ေမႊးပ်ံ႕ေနၿပီး ခ်ိဳရွရွအရသာနဲ႔ အာ႐ံုေတြကို လန္းဆန္း ေစပါတယ္။ ျပည္နယ္ျဖစ္ မက္လင္ခ်ဥ္ေဖ်ာ္ရည္နဲ႔ အထူး ႐ိုးရာေသာက္စရာေတြျဖစ္တဲ့ မက္မန္းဝိုင္၊ ခ်ဥ္ေစာ္ကားသီး ဝိုင္နဲ႔ စပ်စ္ဝိုင္ေတြလည္း ရႏိုင္ပါေသးတယ္။

မလိခူးကို ကန္ေတာ္ႀကီး၊ ကရဝိက္ဥယ်ာဥ္ကမၻာ ဝင္းထဲမွာ ေန႔စဥ္ နံနက္ ၇နာရီကေန ည ၁၀ နာရီ ေလာက္အထိ ဖြင့္လွစ္ထားတယ္လို႔ သိရပါတယ္။ စိမ္းစိုက်ယ္ေျပာတဲ့ ျမင္ကြင္းေတြ ခံစားၿပီး ကခ်င္ ႐ိုးရာ စားစရာေတြကို အရသာရွိရွိ စားေသာက္ခ်င္ တယ္ဆိုရင္၊ ပန္းၿခံဝင္ေၾကး လူႀကီး ၁ ဦး က်ပ္ ၃၀ဝ က်ပ္၊ ကေလး ၁ ဦး ၁၀ဝ ေပးဖို႔လည္း မႏွေျမာတတ္ ဘူး ဆိုရင္ေတာ့ ကန္ေတာ္ႀကီးထဲက မလိခူး ကခ်င္ ႐ိုးရာ အစားအစာဆိုင္မွာ တခါေလာက္ သြားေရာက္ ျမည္းစမ္းၾကည့္ဖို႔ အႀကံျပဳခ်င္ပါတယ္။ ကခ်င္ စာေတြစားၿပီး မက္လင္ခ်ဥ္ေဖ်ာ္ရည္ တခြက္ေလာက္ သြားေသာက္ၾကည့္လိုက္ရေအာင္။